Playing with Kids in Nature: 18 ημέρες γεμάτες φύση, δημιουργικότητα και νέες εμπειρίες στη Φινλανδία
Το καλοκαίρι του 2026 είχα την ευκαιρία να συμμετάσχω για πρώτη φορά σε ένα εθελοντικό πρόγραμμα του European Solidarity Corps (ESC), το “Playing with Kids in Nature”, το οποίο πραγματοποιήθηκε στη Liminka της Φινλανδίας. Ήταν μια εμπειρία που, παρόλο που διήρκησε μόλις 18 ημέρες, μου άφησε πολλές όμορφες αναμνήσεις, νέες φιλίες και μια διαφορετική οπτική για τον εθελοντισμό, τη συνεργασία και την επαφή με ανθρώπους από διαφορετικές χώρες.
Στο πρόγραμμα συμμετείχαμε συνολικά οκτώ εθελοντές: δύο από τη Φινλανδία, δύο από την Ισπανία, δύο από την Τσεχία, ένας από τη Λιθουανία και εγώ από την Ελλάδα. Παρόλο που προερχόμασταν από διαφορετικές χώρες, κουλτούρες και καθημερινότητες, πολύ γρήγορα δημιουργήθηκε μεταξύ μας ένα όμορφο κλίμα συνεργασίας και επικοινωνίας. Ένα από τα πιο σημαντικά στοιχεία τέτοιων ευρωπαϊκών προγραμμάτων είναι ακριβώς αυτή η πολιτισμική ανταλλαγή. Δεν ανταλλάσσουμε μόνο ιδέες, αλλά και γλώσσες, συνήθειες, μουσικές, φαγητά, χιούμορ, εμπειρίες και ιστορίες από την καθημερινότητά μας. Μαθαίνεις λέξεις από διαφορετικές γλώσσες, ακούς διαφορετικές απόψεις και ανακαλύπτεις πόσα κοινά μπορεί να έχεις με έναν άνθρωπο που, πριν από λίγες ημέρες, δεν γνώριζες καν. Μέσα από αυτή τη διαδικασία δημιουργούνται φιλίες και σχέσεις που μπορεί να συνεχιστούν και μετά το τέλος του προγράμματος. Παράλληλα, είχα την ευκαιρία να γνωρίσω από κοντά τη Φινλανδία, μια πραγματικά πανέμορφη χώρα. Αυτό που μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση ήταν το πόσο πολύ πράσινο υπάρχει παντού. Η φύση είναι πραγματικά κομμάτι της καθημερινής ζωής: δάση, λίμνες, πάρκα και ανοιχτοί χώροι δημιουργούν ένα περιβάλλον που σε κάνει να νιώθεις πολύ κοντά στη φύση.
Ταυτόχρονα, η Φινλανδία μου έδωσε την αίσθηση μιας πολύ οργανωμένης, σύγχρονης και ευρωπαϊκής χώρας, όπου η καθημερινότητα λειτουργεί με έναν αρκετά διαφορετικό τρόπο από αυτόν που έχουμε συνηθίσει στην Ελλάδα. Μέσα από τη διαμονή μου εκεί μπόρεσα να παρατηρήσω και ορισμένες ενδιαφέρουσες πολιτισμικές διαφορές. Οι Φινλανδοί, για παράδειγμα, μπορεί αρχικά να φαίνονται περισσότερο συγκρατημένοι και εσωστρεφείς σε σχέση με τους Έλληνες, οι οποίοι έχουμε έναν πιο εξωστρεφή και αυθόρμητο τρόπο επικοινωνίας. Ωστόσο, όταν γνωρίσεις καλύτερα τους ανθρώπους, ανακαλύπτεις ότι είναι ιδιαίτερα ευγενικοί, βοηθητικοί και πρόθυμοι να σε υποστηρίξουν. Αυτή η διαφορετικότητα ήταν και ένα από τα πράγματα που απόλαυσα περισσότερο, γιατί μου έδωσε την ευκαιρία να δω ότι δεν υπάρχει ένας μόνο τρόπος να επικοινωνούμε και να συνδεόμαστε με τους άλλους. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν και η υποστήριξη από τους υπεύθυνους του προγράμματος. Η οργάνωση και η υπευθυνότητά τους ήταν εξαιρετικές και μας έκαναν να αισθανόμαστε ότι μπορούμε να ζητήσουμε βοήθεια όποτε τη χρειαζόμαστε. Το γεγονός ότι υπήρχε ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον μάς επέτρεψε να συμμετέχουμε ενεργά, να δοκιμάζουμε καινούρια πράγματα και να αναλαμβάνουμε πρωτοβουλίες.
Κεντρικό κομμάτι του προγράμματος ήταν φυσικά οι δραστηριότητες με τα παιδιά και η επαφή με τη φύση. Αυτό που μου άρεσε ιδιαίτερα ήταν η ελευθερία που είχαμε ως εθελοντές να προτείνουμε ιδέες και να διαμορφώνουμε τις δραστηριότητες με τον δικό μας τρόπο. Δεν υπήρχε πάντα ένας αυστηρός και προκαθορισμένος τρόπος με τον οποίο έπρεπε να γίνει κάτι. Είχαμε τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουμε τη φαντασία μας, να συνεργαστούμε και να δημιουργήσουμε. Αυτή η ελευθερία ενίσχυσε σημαντικά τη δημιουργικότητά μας και μας βοήθησε να ανακαλύψουμε νέες ιδέες και δυνατότητες. Μέσα από το παιχνίδι στη φύση καταλάβαμε επίσης πόσο σημαντικό είναι για τα παιδιά να έχουν την ευκαιρία να εξερευνούν, να πειραματίζονται και να μαθαίνουν μέσα από την εμπειρία. Η φύση μπορεί να αποτελέσει έναντεράστιο χώρο μάθησης και δημιουργικότητας, χωρίς να χρειάζεται κάθε δραστηριότητα να πραγματοποιείται μέσα σε μια αίθουσα ή να ακολουθεί ένα αυστηρό πλαίσιο. Για εμένα προσωπικά, το πιο σημαντικό στοιχείο ήταν ότι αυτή ήταν η πρώτη μου εμπειρία σε ένα διεθνές εθελοντικό πρόγραμμα. Όταν ξεκινάς κάτι τέτοιο, υπάρχει πάντα ένα μικρό άγχος για το άγνωστο: μια καινούρια χώρα, καινούργιοι άνθρωποι, διαφορετική γλώσσα και ένας διαφορετικός τρόπος ζωής. Πολύ γρήγορα, όμως, το άγνωστο μετατρέπεται σε περιέργεια, ενθουσιασμό και τελικά σε μια εμπειρία που δεν θέλεις να τελειώσει.
Πιστεύω πραγματικά ότι τέτοιες ευκαιρίες δεν πρέπει να χάνονται. Υπάρχουν πολλά ευρωπαϊκά προγράμματα που δίνουν στους νέους τη δυνατότητα να ταξιδέψουν, να γνωρίσουν άλλες χώρες και πολιτισμούς, να προσφέρουν μέσα από τον εθελοντισμό, να αποκτήσουν νέες δεξιότητες και να γνωρίσουν ανθρώπους από ολόκληρη την Ευρώπη. Είναι πολύ σημαντικό περισσότεροι νέοι να γνωρίζουν ότι υπάρχουν αυτές οι δυνατότητες και να ενημερώνονται έγκαιρα για τα προγράμματα, τις προϋποθέσεις και τα ηλικιακά όρια που ισχύουν. Προσωπικά, ένα από τα πράγματα που σκέφτηκα μετά την επιστροφή μου είναι πόσο θα ήθελα να είχα γνωρίσει νωρίτερα την ύπαρξη αυτών των προγραμμάτων. Ίσως, αν τα γνώριζα νωρίτερα, να είχα προλάβει να συμμετάσχω σε ακόμη περισσότερα. Για αυτό θεωρώ πολύ σημαντικό να διαδίδεται περισσότερο η ενημέρωση για το European Solidarity Corps και γενικότερα για τις ευρωπαϊκές ευκαιρίες που υπάρχουν για τους νέους. Μερικές φορές μια τέτοια ευκαιρία μπορεί να βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας από όσο νομίζουμε, απλώς δεν γνωρίζουμε ότι υπάρχει.
Θα ήθελα, επίσης, να ευχαριστήσω θερμά την ομάδα του United Societies of Balkans, που αποτέλεσε το sending organization μου και με βοήθησε σε όλη τη διαδικασία πριν και κατά τη διάρκεια της συμμετοχής μου. Η υποστήριξή τους έκανε τη μετάβαση σε μια τόσο διαφορετική εμπειρία πολύ πιο ομαλή και μου έδωσε την απαραίτητη σιγουριά για να κάνω αυτό το πρώτο βήμα. Οι 18 ημέρες στη Liminka πέρασαν πολύ πιο γρήγορα από όσο περίμενα. Φεύγοντας από τη Φινλανδία, δεν πήρα μαζί μου μόνο φωτογραφίες και αναμνήσεις από ένα όμορφο ταξίδι. Πήρα νέες φιλίες, καινούριες ιδέες, εμπειρίες από διαφορετικές κουλτούρες και, κυρίως, την επιθυμία να συνεχίσω να συμμετέχω σε παρόμοιες δράσεις στο μέλλον. Το “Playing with Kids in Nature” ήταν για μένα κάτι περισσότερο από ένα ταξίδι ή ένα εθελοντικό πρόγραμμα. Ήταν μια εμπειρία ζωής, μέσα από την οποία έμαθα, δημιούργησα, συνεργάστηκα, γνώρισα ανθρώπους που διαφορετικά ίσως να μην είχα ποτέ την ευκαιρία να γνωρίσω και είδα έναν διαφορετικό τρόπο ζωής.
Κάποιες εμπειρίες μπορεί να διαρκούν μόνο λίγες ημέρες, αλλά να μένουν μαζί σου για πολύ περισσότερο. Και αυτές οι 18 ημέρες στη Φινλανδία είναι σίγουρα μία από αυτές.
Παναγιώτα Ξόμαλη